Þriðjudaginn 3. nóvember halda HMS og Tryggð byggð í samstarfi við Austurbrú opinn fund um þróun og framtíðahorfur íbúðamarkaðar, bygginga og skipulagsmála á Austurlandi. Fundurinn verður haldinn í húsakynnum Austurbrúar við Búðareyri 1 á Reyðarfirði, kl. 11:45 og er opinn öllum.

Á fundinum verður meðal annars fjallað um atvinnuþróun í landsbyggðunum, stöðuna á íbúðamarkaði og stöðu innleiðingar nýs viðmóts byggingarleyfa og næstu skref við þróun viðmótsins. Eining það helsta sem er á döfinni í skipulagsmálum.

Jóna Árný Þórðardóttir, bæjarstjóri Fjarðabæjar og Dagmar Ýr Stefánsdóttir, sveitarstjóri Múlaþings

Jón Örn Gunnarsson, sérfræðingur húsnæðisáætlana hjá HMS

Auður Ævarr Sveinsdóttir, verkefnastjóri mannvirkjaskrár hjá HMS

Ólafur Árnason, framkvæmdastjóri skipulags og umhverfismats hjá HMS

Áætlun eignamarka jarða á Austurlandi

Friðrik Örn Bjarnason, sérfræðingur í fasteignaskráningu hjá HMS

Fundarstjóri verður Þuríður Lillý Sigurðardóttir, forseti bæjarstjórnar Fjarðabyggðar.

Húsið opnar kl. 11:30 og verður boðið upp á léttar veitingar meðan á fundi stendur. Fundargestum er boðið samtal við frummælendur eftir fundinn.

Við bjóðum öll velkomin á fundinn og hlökkum til að sjá ykkur sem flest.

Þróun og framtíðarhorfur íbúðamarkaðar, bygginga- og skipulagsmála á Austurlandi

Skipulagsdagurinn 2026 fer fram þann 5. nóvember, kl 9-16 í Háteig á Grandhótel og í beinu streymi. Hús opnar kl 8:30. Fundarstjóri verður Bergsteinn Sigurðsson.

9.00 Opnun fundar, Bergsteinn Sigurðsson, fundarstjóri 

9.05 Ávarp ráðherra, Ragnar Þór Ingólfsson, félags- og húsnæðismálaráðherra

9.15 Inngangsorð Ólafs Árnasonar, framkvæmdarstjóra skipulags- og umhverfismatssviðs HMS 

Samþætting skipulagsmála og húsnæðisáætlana

9.35 Samþætting skipulagsmála og húsnæðisáætlana, Elmar Erlendsson, framkvæmdastjóri húsnæðissviðs HMS.

9.45 Reykjavík einfaldar: Hvernig borgin getur einfaldað ferla, aukið fyrirsjáanleika, stytt afgreiðslutíma og bætt þjónustu við íbúa, hönnuði og uppbyggingaraðila, Guðný María Jóhannsdóttir, formaður umhverfis- og skipulagsráðs, Reykjavíkurborg.

Við hóp frummælenda bætast Pétur Ingi Haraldsson skipulagsfulltrúi hjá Akureyrarbæ, Þorvaldur Gissurarson forstjóri hjá ÞG verk.

Staða og þróun skipulagsmála og landnýtingar

10:55 Landnýting: Þróun í takt við markmið?, Tryggvi Már Ingvarsson, framkvæmdastjóri fasteignasviðs HMS.

11:05 Lykiltölur hins byggða umhverfis á höfuðborgarsvæðinu, Hrafnkell Proppé, skipulagsfræðingur, Urbana ráðgjöf.

Við hóp frummælenda bætast Ásdís Ólafsdóttir svæðisskipulagsstjóri hjá Samtökum sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu, Herdís Sigurgrímsdóttir teymisstjóri skipulags hjá HMS.

13.00 Ávarp Sambands íslenskra sveitarfélaga, Arnar Þór Sævarsson, framkvæmdastjóri.

Aðlögun byggðar að loftslagsbreytingum

13.10 Skipulag og mannvirki, hvað grípur skipulagið og hvar tekur mannvirki við?, Elín Þórólfsdóttir, teymisstjóri starfsumhverfis mannvirkjagerðar, HMS

13.20 Blágrænn Grundarfjörður, Nanna Vilborg Harðardóttir, verkefnisstjóri skipulags- og umhverfismála, Grundarfjarðarbæ.

Við hóp frummælenda bætast Gunnar Páll Eydal umhverfis- og auðlindafræðingur og skipulagsfræðingur hjá Verkís, Finnur Ricart Andrason sérfræðingur í umhverfismálum hjá Sambandi íslenskra sveitarfélaga, Hulda Ragnheiður Árnadóttir forstjóri, Náttúruhamfaratrygging Íslands.

Menningarlandslag, ásýnd byggðar í dreifbýli og þéttbýli

14.30 Borgin sem við mótum, Borgarhönnunarstefna Reykjavíkur Rebekka Guðmundsdóttir, deildarstjóri borgarhönnunar og borgarhönnuður, Reykjavíkurborg.

14:40 Menningarlandslag: ókortlögð verðmæti, Birna Lárusdóttir fornleifafræðingur.

Við hóp frummælenda bætast Dr. Harpa Stefánsdóttir prófessor í skipulagsfræði hjá LBHÍ, Sigríður Björk Jónsdóttir verkefnastjóri deiliskipulags hjá HMS, Þórhildur Þórhallsdóttir landslagsarkitekt hjá Landmótun.

15.30 Ráðstefnulok – léttar veitingar.

Fagfólk, kjörnir fulltrúar og allt áhugafólk um skipulag er hvatt til að taka daginn frá. Þátttökugjald er 10.000 krónur en innifalin er morgunhressing, hádegisverður og síðdegishressing. Þátttökugjald fyrir nema er 5.000 krónur.  

Uppselt er á viðburðinn en hægt að skrá sig á biðlista. Minnum einnig á streymi og hægt verður að senda inn spurningar á vefformi. Fundarstjóri mun opna á spurningar úr sal í hverju pallborði fyrir sig. 

Housing benefit takes the form of monthly payments intended to assist those who rent residential premises, whether this is within the socially-assisted housing system, in student residences or on the open rental market. The Housing and Construction Authority handles the implementation of the Housing Benefit Act, No. 75/2016, and takes decisions regarding entitlement to housing benefit.

Húsnæðis- og mannvirkjastofnun

Mælaborð

Vefþjónustur

Mánaðarskýrsla HMS

Útgefið efni

Grunngögn til niðurhals

Vefsjár fasteigna

Gögn og mæliborð

Eignin mín

Lán til einstaklinga

Starfsleyfi og löggildingar

Húsnæðisbætur og leigumál

Rafmagnsöryggi

Umsóknir og eyðublöð

Ísland.is

Housing benefits

Loan site

Öryggi mannvirkja

Um HMS

Upplýsingar

Fréttir og tilkynningar

Mælanleg gögn

Contact us

Hafðu samband

Gólfhitakerfi dreifa hita um stóran flöt og geta þannig stuðlað að jafnri hitadreifingu í rými

Kerfin vinna við mun lægra vatnshitastig en hefðbundin hitaveita

Vönduð hönnun og framkvæmd skiptir miklu þar sem lagnir gólfhitakerfa eru innsteyptar í gólf

Í rúma hálfa öld hafa Rb-tækniblöðin miðlað þekkingu og leiðbeiningum um mannvirkjagerð og byggingartækni. Samhliða útgáfu nýrra Rb-blaða er því tilefni til að rifja upp eldri blöð sem enn hafa notagildi og eiga erindi við mannvirkjagerð í dag.

Nú þegar kaldari árstími er genginn í garð er við hæfi að huga að upphitun húsnæðis. Rb-blað mánaðarins að þessu sinni er Gólfhitakerfi, Rb (53).010. Blaðið var upphaflega gefið út í nóvember 1998 og endurskoðað í apríl 2008.

53.010 Gólfhitakerfi.pdf

Í gólfhitakerfi er plaströrum komið fyrir í gólfinu og heitt vatn látið renna um lagnirnar. Varminn berst í gegnum gólfið og þaðan út í rýmið. Þar sem hitunarflöturinn er stór verður hitadreifing frá gólfi og upp í loft jafnari en við ýmsar aðrar upphitunaraðferðir.

Í Rb-blaðinu er fjallað um bæði kosti og galla gólfhitakerfa. Meðal kosta eru jafn og þægilegur gólfhiti, faldar lagnir og að ekki þurfi hefðbundna ofna í rýminu. Framrásarhitastig vatns í gólfhitakerfi er samkvæmt blaðinu að jafnaði um 35–40 °C og er því mun lægra en venjubundið hitastig hitaveituvatns.

Kerfin hafa þó einnig sína veikleika. Þar sem lagnirnar eru innsteyptar getur verið erfitt og kostnaðarsamt að komast að þeim ef bilun verður. Einnig þarf að fara varlega þegar borað er í gólf eða þau brotin upp vegna hættu á að skemma lagnir.

Í blaðinu er lögð áhersla á að vanda hönnun og verklag við lagningu gólfhitakerfa. Fjallað er meðal annars um efnisval, stýringu vatnshita, tengingar, lagnaaðferðir og staðsetningu deiligrinda.

Tvö algeng lagnamynstur eru tekin fyrir, lykkjur og spírall. Þegar lagt er í spíral liggja framrásar- og bakrásarrör hlið við hlið og verður gólfhitastigið því jafnara samkvæmt blaðinu.

Einnig þarf að taka mið af aðstæðum í hverju rými. Til dæmis kemur fram að leggja þurfi gólfhitarör þéttar við útveggi til að vega upp á móti kulda að utan og að hvert rými þurfi að jafnaði sérlögn svo hægt sé að stýra innihita.

Rb-blaðið veitir þannig hagnýtt yfirlit yfir helstu atriði sem þarf að hafa í huga við hönnun, lagningu og frágang gólfhitakerfa.

Opnað hefur verið fyrir umsóknir í Ask mannvirkjarannsóknarsjóð

Umsóknarfrestur er til og með 26. nóvember 2026

Við úthlutun 2026 verður lögð sérstök áhersla á þrjá flokka innan rannsóknaþarfar í húsnæðis- og mannvirkjagerð

Askur mannvirkjarannsóknarsjóður auglýsir eftir umsóknum um styrki til rannsókna- og þróunarverkefna á sviði húsnæðis- og mannvirkjagerðar. Alls eru 187,5 milljónir króna til úthlutunar. Sjóðurinn er fjármagnaður sameiginlega af félags- og húsnæðismálaráðuneytinu, menningar-, nýsköpunar- og háskólaráðuneytinu og HMS.

Háskólasamfélagið, rannsókna- og nýsköpunargeirinn, opinberir aðilar og atvinnulífið eru hvött til samstarfs um metnaðarfull verkefni sem leiða til hagnýtra lausna, bæta ákvarðanatöku og auka skilvirkni með nýsköpun og tækni. Áhersla er lögð á að niðurstöður séu hagnýtar og skili ávinningi fyrir mannvirkjagerð á Íslandi og samfélagið í heild.

Við úthlutun 2026 verður lögð sérstök áhersla á þrjá flokka innan rannsóknaþarfar í húsnæðis- og mannvirkjagerð:

Verkefni sem styðja markvissara viðhald, endurbætur og lengri líftíma þegar byggðra mannvirkja.

Byggingarvörur, byggingarhlutar og byggingaraðferðir

Verkefni um eiginleika byggingarvara, byggingarhluta og tæknilausna miðað við íslenskar aðstæður.

Verkefni sem draga úr umhverfisáhrifum, styðja hringrásarhagkerfið og bæta orkunýtni.

Starfsreglur sjóðsins hafa verið uppfærðar og eru umsækjendur eru hvattir til að kynna sér þær vel. Endurskoðunin nær einkum til eftirfarandi kafla:

Til að tryggja stuðning við fjölbreytt og öflug verkefni verður 20% heildarfjármagns varið til styrkhæfra verkefna í hverjum hinna þriggja áhersluflokka. Þá renna 20% til hæst metnu styrkhæfu verkefnanna sem falla utan áhersluflokkanna, það er verkefna sem falla ekki undir neinn flokkanna þriggja. Það fjármagn sem eftir stendur rennur til þeirra styrkhæfu verkefna sem fá hæstu einkunn, hvort sem þau falla innan eða utan áhersluflokkanna.

Opnað hefur verið fyrir umsóknir í Ask mannvirkjarannsóknarsjóð. Umsóknarfrestur er til og með 26. nóvember 2026.

Umsækjendur eru hvattir til að kynna sér uppfærðar starfsreglur og tryggja að allir viðeigandi kaflar umsóknarforms séu útfylltir og umbeðnar upplýsingar liggi fyrir.

Nánari upplýsingar fást hjá Aski mannvirkjarannsóknarsjóði í netfanginu askur@hms.is.

Opið fyrir umsóknir í Ask mannvirkjarannsóknarsjóð 2026

Á þriðja ársfjórðungi má greina þó nokkuð mikla uppbyggingu í Reykjanesbæ þar sem áform eru um alls 981 íbúð í þremur deiliskipulagstillögum

Áform um uppbyggingu ferðaþjónustu á Suðurlandi eru áberandi í stærri málum eins og t.d. á ferðamanna og náttúrusvæðum þar sem eru áform um framkvæmdir til verndar og eða bæta aðstöðu fyrir ferðafólk 

770 skipulagsmál hafa komið inn á Skipulagsgátt það sem af er ári, málin eru fjölbreytt og á ólíkum stigum í ferlinu

Íbúðarbyggð algengasta viðfangsefni skipulagsmála

Langflest þeirra mála sem komið hafa inn í Skipulagsgátt í ár fjalla um íbúðarbyggð. Landbúnaður, verslun og þjónusta og frístundabyggð er líka áberandi. Listinn er ekki tæmandi en sýnir að um fjölbreytt viðfangsefni er að ræða. Jafnframt þarf að hafa í huga að oft er um að ræða blandaða landnotkun t.d. getur skipulag á landbúnaðarsvæði og á miðsvæðum snúið að uppbyggingu íbúða í einhverri mynd.

Tveir landshlutar skera sig úr varðandi fjölda skipulagsmála en það eru höfuðborgarsvæðið og Suðurland.  

Umfangsmiklar deiliskipulagsáætlanir á borði HMS á þriðja ársfjórðungi

Hér að neðan má sjá dæmi um stærri verkefni á þriðja ársfjórðungi. Skipta má málunum niður í þrjá flokka eftir tegund áforma.

Í nokkrum málum má sjá áform um að bæta aðbúnað við náttúrusvæði og vernda fyrir ágangi og eða í þeim tilgangi að bæta aðstöðu fyrir ferðafólk. Dæmi um slík áform er deiliskipulag við Þórufoss í Kjós, Landmannahelli í Rangárþingi Ytra og við Sigöldugljúfur í Rangárþingi Ytra.

Þá eru áform um ferðaþjónustuuppbyggingu í Skaftárhreppi og í Hornafirði. Má þar nefna deiliskipulag fyrir jörðina Horn, þar sem helsta aðdráttaraflið er eftirmynd af víkingaþorpi. Áform eru um fjölorkustöð og þjónustumiðstöð í Skaftafelli II, og í landi Heiðarsels í Skaftárhreppi er stefnt að uppbyggingu 220 herbergja hótels með gistiaðstöðu fyrir 500 gesti.  

Hér að neðan má sjá hlekki á einstök mál á Skipulagsgátt:

Nýtt deiliskipulag fyrir uppbyggingu ferðaþjónustu á Horni í Hornafirði

Deiliskipulag nýrrar fjölorkustöðvar og þjónustumiðstöðvar í Skaftafelli II

Deiliskipulag ferðaþjónustu, tvö hótel og gistiskála fyrir 500 gesti í landi Heiðarsels í Skaftárhreppi

Samgöngu- og innviðaverkefni voru áberandi á tímabilinu. Má þar nefna tvöföldun Suðurlandsvegar frá Bæjarhálsi að Hólmsá.

Þá voru áætlanir um stækkanir eða breytingar á þremur hafnarsvæðum. Fram komu tvær deiliskipulagsáætlanir um hesthúsasvæði. Þá eru uppi áform um stækkun gagnavers Verne Global í Reykjanesbæ.

Hér að neðan má sjá meira um einstök mál á Skipulagsgátt:

Tvöföldun Suðurlandsvegar frá Bæjarhálsi að Hólmsá

Stækkun gagnavers Verne Global í Reykjanesbæ

Stækkun hafnarsvæðis í Ölfusi til austurs

Breyting á deiliskipulagi hafnarsvæðis á Patreksfirði

Deiliskipulag hafnarsvæðis á Árskógssandi

Deiliskipulag hesthúsasvæðis á Selfossi

Breyting og stækkun á deiliskipulagi hesthúsasvæðis og golfvallar á Vorsabæjarvöllum í Hveragerði

Hér sker Reykjanesbær sig úr á tímabilinu. Þar sem á borði HMS voru þrjár deiliskipulagsáætlanir sem telja samtals 981 íbúð. Hverfin eru Suðurbrautarreitur á Ásbrú, 270 íbúða hverfi, Hlíðarhverfi 3. áfangi og Suðurbrekkureitur, Ásbrú þar sem gert er ráð fyrir allt að 219 íbúðum.

Hér að neðan má sjá einstök mál á Skipulagsgátt:

Deiliskipulag fyrir Borðeyri, verndarsvæði í byggð

Nýtt deiliskipulags miðsvæðis á Kirkjubæjarklaustri

Suðurbrautarreitur á Ásbrú, Reykjanesbæ

Skipulagsmál á þriðja ársfjórðungi

Greiningaraðilar spá meiri samdrætti í íbúðafjárfestingu í ár í kjölfar þess að verulega hefur hægt á fjölgun nýrra byggingarframkvæmda

Dregið hefur úr útlánum til byggingaraðila frá fyrsta ársfjórðungi

Samsetning íbúða í byggingu er keimlíkur framboði óseldra nýbygginga á höfuðborgarsvæðinu

Greiningardeildir bankanna hafa fært niður spár sínar um íbúðafjárfestingu frá því í vor í nýlegum þjóðhagsspám. Bankarnir gera allir ráð fyrir samdrætti í ár, en þá greinir á um þróun til næstu ára. Á sama tíma hefur dregið úr hreinum nýjum útlánum banka til byggingaraðila frá því á fyrsta ársfjórðungi. Meirihluti íbúða í byggingu er í stórum fjölbýlum, líkt og meirihluti nýrra íbúða til sölu. Niðurstöður könnunar um búsetuóskir benda aftur á móti til þess að hlutfallslega fáir sjái fyrir sér að búa í stórum fjölbýlum í framtíðinni.

Þetta er á meðal þess sem fjallað er um í nýrri mánaðarskýrslu HMS fyrir októbermánuð sem gefin var út í gær. Skýrsluna í heild sinni má nálgast með því að smella á hnappinn hér fyrir neðan.

Mánaðarskýrsla HMS fyrir október 2026

Bankarnir spá meiri samdrætti í íbúðafjárfestingu en áður

Stóru viðskiptabankarnir þrír spá allir samdrætti í íbúðafjárfestingu í ár, en eru ósammála um hvenær hún taki við sér á ný. Íslandsbanki spáir 6,4% samdrætti í ár, Landsbankinn 6,7% og Arion banki 8,2%. Munurinn á spám bankanna er þó mestur á næsta ári, þegar Íslandsbanki gerir ráð fyrir hóflegum vexti en Landsbankinn og Arion banki spá áframhaldandi samdrætti.

Greiningardeildir allra bankanna þriggja hafa fært niður spár sínar fyrir íbúðafjárfestingu í ár og á næsta ári síðan í vor. Í umfjöllun bankanna er meðal annars bent á að hæg sala nýrra íbúða og hár fjármagnskostnaður þrengi að byggingaraðilum og dragi úr svigrúmi til nýrra verkefna. Arion banki og Landsbankinn vísa jafnframt til septembertalningar HMS og fækkunar nýrra framkvæmda milli talninga.

Dregið hefur úr nýjum útlánum til byggingaraðila

Hrein ný útlán banka til byggingarstarfsemi og mannvirkjagerðar námu alls 1,5 milljörðum króna í ágúst síðastliðnum. Verulega hefur dregið úr nýjum útlánum til byggingaraðila á undanförnum mánuðum, en hrein ný útlán frá apríl fram í ágúst námu um 18 milljörðum króna á föstu verðlagi samanborið við um 52 milljarða króna á frá nóvember fram í mars.

Þrátt fyrir að hrein ný útlán banka til byggingaraðila hafi dregist saman frá fyrsta ársfjórðungi þessa árs hafa útlán frá mars til ágúst verið meiri að umfangi heldur en á sama tíma í fyrra. Miðað við fast verðlag var fjárhæð hreinna nýrra útlána á tímabilinu tæplega 13% hærri í ár en í fyrra.

Meirihluti íbúða í byggingu og nýrra íbúða til sölu er í stórum fjölbýlishúsum

Samsetning íbúða í byggingu og nýrra íbúða til sölu á höfuðborgarsvæðinu er keimlík. Meirihluti íbúðanna, eða 64 til 65%, er í stórum fjölbýlum, þ.e. fjölbýlum með 17 eða fleiri íbúðum í stigagangi. Næst flestar, eða í kring um 19 til 22% eru í meðalstórum fjölbýlum, með 9-16 íbúðum í stigagangi en um 5 til 6% eru í smærri fjölbýlum, með 5-8 íbúðum í stigagangi, líkt og sjá má á myndinni hér að neðan.

Til hliðsjónar voru svarendur í könnun HMS um búsetu- og skipulagsóskir á höfuðborgarsvæðinu frá byrjun árs 2026 spurðir hvernig þeir telja sig munu búa eftir fimm ár. Samkvæmt könnuninni töldu 6% svarenda að þeir muni búa í stóru fjölbýli í framtíðinni, á meðan 25% þeirra töldu sig munu búa í einbýli og 20% þeirra töldu sig munu búa í raðhúsi eða parhúsi. Samsetning nýrra íbúða til sölu og í byggingu fer því ekki að öllu leyti saman við væntingar svarenda um framtíðarbúsetu.

Horfur um íbúðafjárfestingu hafa versnað

Endurreikningur húsnæðisbóta byggir á nýjustu tekju- og eignaupplýsingum frá Skattinum

Húsnæðisbætur eru endurreiknaðar fjórum sinnum á ári samkvæmt lögum

Umsækjendur hafa fengið sent bréf á island.is ef breyting varð á bótafjárhæð

HMS framkvæmdi endurreikning á öllum virkum umsóknum um húsnæðisbætur þann 20. október síðastliðinn. Endurreikningurinn byggir á nýjustu tekju- og eignaupplýsingum frá Skattinum og er liður í reglubundnu eftirliti með húsnæðisbótum.

Við endurreikning húsnæðisbóta er gerð ný tekjuáætlun á grundvelli fyrirliggjandi gagna, þar á meðal upplýsinga úr staðgreiðsluskrá Skattsins, eignaupplýsinga og annarra forsenda sem geta haft áhrif á rétt til húsnæðisbóta.

Samkvæmt lögum um húsnæðisbætur ber HMS að framkvæma endurreikning húsnæðisbóta fjórum sinnum á ári. Markmið endurreikningsins er að tryggja að bótafjárhæð taki mið af réttum og uppfærðum upplýsingum um tekjur, eignir og aðrar forsendur umsækjenda.

Umsækjendur sem urðu fyrir breytingu á bótafjárhæð í kjölfar endurreikningsins hafa fengið sent bréf með niðurstöðu nýrrar tekjuáætlunar á island.is. HMS hvetur umsækjendur til að kynna sér niðurstöður endurreikningsins.

Ef spurningar eða athugasemdir vakna vegna nýrrar tekjuáætlunar er hægt að hafa samband með tölvupósti á hms@hms.is eða í síma 440 6400.

HMS endurreiknaði húsnæðisbætur þann 20. október

HMS hefur áætlað eignamörk 1.160 jarða á Norðaustur- og Austurlandi

Eigendur fá bréf í pósthólfið sitt á Ísland.is og hafa sex vikur til að bregðast við áætluðum eignamörkum

Alls hefur yfir 80 prósent flatarmáls Íslands verið afmarkað í landeignaskrá

HMS hefur nú lokið við að áætla drög að eignamörkum um 1.160 jarða á Norðaustur- og Austurlandi. Hægt er að nálgast upplýsingar um áætluð eignamörk og landeignir um allt land á kortavefsjá HMS fyrir landeignaskrá.

HMS hefur áður áætlað eignamörk 2.470 jarða á Norðurlandi og Vestfjörðum. Með birtingu draga að eignamörkum jarða á Norðaustur- og Austurlandi hefur HMS nú áætlað eignamörk rúmlega 3.600 jarða á landsvísu.

Áætlun eignamarka á Norðaustur- og Austurlandi er liður í verkefni HMS um að áætla eignamörk jarða um allt land þar sem hnitsett afmörkun liggur ekki fyrir. Um er að ræða drög að legu eignamarka sem landeigendum gefst kostur á að gera athugasemdir við áður en endanleg afstaða er tekin. 

Við áætlunina er byggt á bestu tiltæku heimildum hverju sinni, svo sem landamerkjabréfum og öðrum opinberum gögnum. Markmið verkefnisins er að byggja upp heildstæða landeignaskrá sem veitir yfirsýn yfir afmörkun og eignarhald lands á Íslandi.

Úr 29 prósentum í rúmlega 80 prósent frá árinu 2023

Frá því að HMS tók við málaflokki fasteignaskrár hefur stofnunin unnið markvisst að uppbyggingu landeignaskrár. Í upphafi árs 2023 var um 29% flatarmáls Íslands afmarkað í landeignaskrá. 

Hlutfallið jókst í 39% árið 2024, 62% árið 2025 og nú í október 2026 er það komið yfir 80% með áætlun eignamarka á Norðaustur- og Austurlandi.

Sex vikur til að bregðast við áætluðum eignamörkum

Þann 22. október sendi HMS eigendum jarða á Norðaustur- og Austurlandi bréf þess efnis að drög að áætluðum eignamörkum væru komin í birtingu. Bréfið er aðgengilegt eigendum á Mínum síðum á Íslandi.is og hafa þeir sex vikur til að bregðast við og senda HMS athugasemdir um áætlaða legu einstakra eignamarka.

Landeigendur geta sent athugasemdir á rafrænan hátt á island.is. Þar að auki geta landeigendurnir hitt starfsmenn í eigin persónu ef bókaður er fundur með því að senda póst á netfangið jardir@hms.is eða í símanúmer stofnunarinnar 440-6400.

Yfir 80 prósent landsins nú afmarkað í landeignaskrá

Mánaðarskýrsla HMS fyrir október 2026 er komin út, en hana má nálgast með því að smella á hnappinn hér fyrir neðan. Í skýrslunni kemur meðal annars fram að umsvif á fasteignamarkaði verið lítil í lok sumars og að framboð nýrra íbúða til sölu hafi verið stöðugt frá áramótum. Í skýrslunni er einnig fjallað um að á byggingarmarkaði vænti greiningaraðilar meiri samdráttar í íbúðafjárfestingu í ár en óvissa ríkir um þróun næstu ára.

Gogn_manadarskyrsla_Okt26HMS.xlsx

Auglýstum nýjum íbúðum til sölu hefur fjölgað lítið frá áramótum

Fasteignamarkaðurinn var daufur í lok sumars, en leita þarf aftur til ársins 2014 til að finna jafnfáa þinglýsta kaupsamninga í ágústmánuði. Nokkra viðspyrnu mátti hins vegar greina í septembermánuði, þótt markaðsvirkni sé enn lítil ef miðað er við síðustu ár.

Framboð nýrra íbúða á sölu hefur verið nokkuð stöðugt frá áramótum, þar sem dregið hefur úr uppbyggingu nýrra íbúða á sama tíma og minna er selt af þeim. Öðrum íbúðum á sölu fjölgar hins vegar ört á milli mánaða eftir því sem fasteignamarkaðurinn hefur kólnað.

Áfram dregur úr verðþrýstingi á leigumarkaði

Leigumarkaðurinn ber einnig merki kólnunar líkt og fasteignamarkaðurinn, þar sem leiguverð heldur ekki í við verðbólgu. Leigjendur telja framboð leiguíbúða hafa aukist á síðustu misserum, en ný leigumarkaðskönnun HMS bendir til þess að fleiri séu að festast á leigumarkaði heldur en áður.

Nýtt frumvarp um leigubremsu myndi takmarka reglubundnar leiguverðshækkanir á samningstíma við vísitölu neysluverðs og tíðni hækkana við tólfta hvern mánuð. Ýmsar undanþágur yrðu þó áfram til staðar í húsaleigulögum sem heimila breytingar á leigu vegna breyttra markaðsaðstæðna, rekstrarkostnaðar eða fjármagnskostnaðar.

Barnafjölskyldur skulda hlutfallslega meira í fasteignum sínum

Lánamarkaðurinn var minni að umfangi í ágúst heldur en í júlí síðastliðnum, þar sem virði hreinna nýrra útlána til heimila dróst saman. Ásókn í verðtryggð lán eykst á ný, en óverðtryggð lán eru enn í meirihluta hreinna nýrra útlána. Fastir vextir eru enn allsráðandi á meðal nýrra fasteignalána, líkt og þeir hafa verið frá vaxtadómunum svokölluðu í október 2025.

Eigið fé fjölskyldna í fasteignum hefur að meðaltali aukist frá því í fyrra, þar sem vextir hafa hækkað og dregið hefur úr skuldsetningu. Þó er skuldsetning mismikil eftir fjölskyldugerðum og bera einstæðir foreldrar þyngstu skuldabyrðarnar.

Mikil óvissa í framtíðarspám um íbúðafjárfestingu

Byggingarmarkaðurinn hefur dregist saman, þar sem fjármálafyrirtæki veita færri ný útlán til byggingarfyrirtækja. Greiningardeildir bankanna spá allar samdrætti í íbúðafjárfestingu í ár, en þær greinir á um framtíðarþróun íbúðafjárfestingar.

Stærðardreifing íbúða sem eru í byggingu er í samræmi við eftirspurn síðustu ára, en minnstu og stærstu íbúðirnar hafa selst betur en aðrar. Meirihluti óseldra nýrra íbúða er á stærðarbilinu 80-120 fermetrar og í stórum fjölbýlishúsum. 

Shortcuts

Events

An equity loan is a new solution for low-income persons and individuals with limited assets.

This type of loan is intended to aid first time buyers who are below a certain income possibility curve in order to enable them to bridge the equity gap when buying real estate property.

Equity loan

Housing benefit takes the form of monthly payments intended to assist those who rent residential premises, whether this is within the socially-assisted housing system, in student residences or on the open rental market.

Housing, construction and planning authority

Landið allt

Housing, construction and planning authority

Events

Þróun og framtíðarhorfur íbúðamarkaðar, bygginga- og skipulagsmála á Austurlandi

Skipulagsdagurinn 2026